Biesbosch

Volle hotels, bloeiende horeca- en bootverhuurzaken. De Biesbosch ontvangt naar schatting anderhalf miljoen bezoekers per jaar. Kan de natuur al dat toerisme aan?

Een koekenpan, koelkast en gescheurde afvalzakken. Dit door Staatsbosbeheer vastgelegde beeld van een strandje in de Biesbosch na een zomerdag zorgde voor verontwaardiging op sociale media. ,,Je komt van alles tegen als je door de Biesbosch loopt”, vertellen boswachters Eveliene Jansen en Angela Knook van Staatsbosbeheer.

Staatsbosbeheer haalt recreatieafval op in de Biesbosch.
Staatsbosbeheer haalt recreatieafval op in de Biesbosch. © Rob van der Made Staatsbosbeheer

Samen met vijftien andere collega’s werken ze in het park van 6000 hectare. Knook: ,,Mijn favoriete vondst, als ik het zo zou kunnen noemen, is een zelfgemaakt toilet. Het duurde even voordat ik het kon bevatten, maar ik vond een loungestoel met daarin een gat waarop een wc-bril was bevestigd. Eraan zat een touwtje aan vast met daaraan weer een leesboekje.”

Afval

Dat er veel afval achterblijft, blijkt helaas uit de cijfers. Per jaar betaalt Staatsbosbeheer €20.000 euro om het op te halen. Jansen: ,,De containers zitten op drukke dagen overvol. Zeker bij strandjes als de Aakvlaai. Op het water zelf valt het nog wel mee. Veel delen zijn afgesloten waardoor daar veel minder afval gevonden wordt.”

Geld terug

BIESBOSCH - Archieffoto 2017. Een visarend buigt over het nest waar zijn vrouwtje zit te broeden.
Een visarend buigt over het nest waar zijn vrouwtje zit te broeden. © COR DE KOCK

Om een handje mee te helpen, geven bootverhuurbedrijven bezoekers afvalzakken mee. Brenner Verhagen van Biesbosch Sloepenverhuur. ,,Ik wil voor volgend seizoen een systeem bedenken waarbij mensen geld krijgen als ze de afvalzak gevuld mee terug nemen. Mijn onderneming is grotendeels afhankelijk van het toerisme. Dan moet ik wel helpen het park goed schoon te houden.”

Hart blijft beschermd

Kan de natuur al dat toerisme aan? Jawel, zegt boswachter Jansen: ,,Aan de voorkant van de Biesbosch zijn de recreatiegebieden. Hierdoor blijft het hart van het natuurpark goed beschermd. De Aakvlaai bij Hank is hiervoor dan ook speciaal aangelegd. Als we een visarendnest ontdekken, sluiten we delen soms tijdelijk af voor bezoekers. Daarnaast zijn er stukken polder rondom de Biesbosch die langzaam worden teruggegeven aan de natuur. Dit zijn de doorstroomgebieden. Hiermee wordt de Biesbosch dus zelfs groter.”

Archieffoto varen in de Biesbosch
Archieffoto varen in de Biesbosch © Foto : Rinie Boon

Recreatievloot 

Boswachter Jacques van der Neut van Staatsbosbeheer loopt al meer dan veertig jaar in het gebied en ziet wel een effect op de dieren in de Biesbosch. ,,Wanneer op drukke dagen de recreatievloot er op uit trekt, zie je dat de dieren zich enigszins terugtrekken. Echt onderzoek hiernaar is nooit gedaan, maar na een zomerdag zie je ‘s avonds toch echt minder bevers.”

Handhaven 

Boswachter Jacques van der Neut in de Biesbosch
Boswachter Jacques van der Neut in de Biesbosch © VICTOR VAN BREUKELEN

Van der Neut vindt wel dat recreëren in het natuurgebied moet blijven kunnen. ,,Alleen handhaving blijft erg belangrijk. Met name voor wildkampeerders, illegale kampvuurtjes en geluidsoverlast. Hier hebben flora en fauna veel last van.”

Eigenaren Biesbosch 

De andere eigenaren van de Biesbosch, de omliggende gemeenten en Parkschap Nationaal Park De Biesbosch, zien ook geen probleem in de hoeveelheid recreanten in het natuurpark. ,,De bezoekers verspreiden zich over de hele Biesboschregio en zitten niet alleen in het hart van het natuurpark”, vertelt Patty Kanselaar van Parkschap Nationaal Park De Biesbosch. ,,Daarnaast duiden we, in overleg met Staatsbosbeheer en de gemeenten, de recreatiezones goed aan. Dus waar toeristen mogen wandelen, fietsen en varen. Zo heeft de natuur zo min mogelijk last ervan.”

Leefbaarheid 

Natuurlijk, zegt de Drimmelense wethouder Lieke Schuitmaker, drukt het toerisme op voorzieningen, zoals de parkeerplaatsen en strandjes. ,,Maar aan de andere kant is het goed voor de werkgelegenheid en de leefbaarheid in het dorp. Dankzij het toerisme is er nu zelfs een supermarkt en daar heeft het hele dorp wat aan.” De Biesbosch zelf profiteert eveneens van het toerisme, zegt Kanselaar: ,,Je hebt geld nodig voor het behoud en de ontwikkeling van het park.”

Entreegeld voor de Biesbosch

Entreegeld voor de Biesbosch komt er niet, zegt ze. ,,Geld komt binnen via subsidies en bezoekerscentra. Als iedereen goed omgaat met de natuur zien we geen problemen en gaat de Biesbosch zeker niet op slot.”

Volgens alle partijen is daarom naast handhaving ook kennis over het natuurgebied erg belangrijk. In de Biesboschbezoekerscentra in Dordrecht, Werkendam en Drimmelen wordt informatie vertrekt over het natuurgebied en zijn inwoners. Boswachter Knook: ,,Wij nemen zo’n tweeduizend kinderen per jaar mee het park in; zij zijn de toekomst en moeten een gevoel erbij hebben. Zo blijft de Biesbosch ook in de toekomst behouden.”

Meer informatie: www.np-debiesbosch.nl